# Yapı malzemeleri için EPD: üreticiler neyi bilmeli?

> Yapı malzemelerinde EPD, **EN 15804+A2** çekirdek kurallarına ve varsa malzemeye özgü **tamamlayıcı PCR**’ye göre hazırlanır; çoğu ürün için A1–A3, C1–C4 ve D modülleri asgari kapsamdır. Talep en çok ihracat pazarlarından, yeşil bina projelerinden ve AB’nin yeni Yapı Ürünleri Tüzüğü’nden geliyor.

Kaynak sayfa: https://www.cevreselurunbeyani.com/sektorler/yapi-malzemeleri
Son güncelleme: 11 Ekim 2026
Yayımlayan: Çevresel Ürün Beyanı Rehberi (https://www.cevreselurunbeyani.com)

## Yapı malzemesi üreticileri neden EPD’ye öncelik veriyor?

EPD Türkiye’nin öne çıkan sektörler listesinde yapı malzemeleri ilk sırada yer alıyor; programın üye listesinde de çimento, seramik, alüminyum, boru, alçı ve yalıtım üreticileri ağırlıkta. Bunun üç nedeni var: Avrupa’daki bina yaşam döngüsü hesapları üreticiye özgü veriye ihtiyaç duyuyor, yeşil bina sertifikaları EPD’li ürünleri ödüllendiriyor ve yeni AB Yapı Ürünleri Tüzüğü çevresel performansı ürün beyanının parçası haline getiriyor.

- **Bina LCA’sı:** İsveç’te yeni binalar için iklim beyanı 2022’den beri zorunlu; Fransa’da RE2020 kapsamında bina karbonu hesaplanıyor ve INIES veritabanındaki çevresel beyanlar kullanılıyor; Almanya’da ÖKOBAUDAT yaygın bir veri kaynağı.
- **Yeşil bina sertifikaları:** LEED, BREEAM ve Türkiye’nin ulusal sistemi YeS-TR, malzeme seçiminde doğrulanmış çevresel beyanları puanlamada dikkate alıyor.
- **Mevzuat:** AB’de [CPR 2024/3110](https://www.cevreselurunbeyani.com/mevzuat#cpr), Türkiye’de 20 Şubat 2026 tarihli [Yapı Malzemeleri Yönetmeliği değişikliği](https://www.cevreselurunbeyani.com/mevzuat#turkiye).

## Hangi malzeme için hangi PCR kullanılır?

| Malzeme grubu | Çekirdek kural | Tamamlayıcı PCR (örnek) |
| --- | --- | --- |
| Beton ve beton elemanlar | EN 15804+A2 | EN 16757 |
| Seramik karolar | EN 15804+A2 | EN 17160 |
| Isı yalıtım ürünleri | EN 15804+A2 | EN 16783 |
| Ahşap ve ahşap esaslı ürünler | EN 15804+A2 | EN 16485 |
| Çimento, çelik, alüminyum, cam, boya ve diğerleri | EN 15804+A2 | Program operatörünün ürün grubuna özel PCR’si |

Program operatörlerinin PCR kütüphaneleri sürekli güncellenir. Güncel sürüm için seçtiğiniz [program operatörünün](https://www.cevreselurunbeyani.com/program-operatorleri) kütüphanesini kontrol edin.

## Yapı malzemelerinde EPD sürecini kolaylaştıran pratikler nelerdir?

1. **Ürün ailesi stratejisi kurun.** Aynı reçete mantığıyla üretilen ebat, renk veya kalınlık varyantlarını tek aile EPD’sinde toplamak mümkün olabilir.
2. **Enerjiyi hat bazında ölçün.** Fırın, kurutma ve öğütme gibi enerji yoğun süreçlerde alt sayaç verisi sonuçların doğruluğunu ciddi biçimde artırır.
3. **Kritik hammaddelerde tedarikçi EPD’si isteyin.** Çimento, klinker, çelik veya alüminyum gibi girdilerin etkisi sonucu belirler.
4. **Yenilenebilir elektriği belgeleyin.** Yeşil elektrik sertifikalarının hesaba nasıl katılacağı PCR’ye ve program operatörünün kurallarına bağlıdır; belgeleri baştan hazırlayın.
5. **Yaşam sonu senaryosunu gerçekçi kurun.** C ve D modüllerinde varsayılan senaryolar yerine hedef pazardaki gerçek geri dönüşüm oranlarını kullanmak sonuçları değiştirir.

EPD veri toplama şablonu: https://www.cevreselurunbeyani.com/epd-hazirlik-testi#sablon

## Sık sorulan sorular

### Eski EN 15804+A1 EPD’m hâlâ kullanılabilir mi?

Geçerlilik süresi dolmadıysa beyan geçerlidir. Ancak birçok proje ve veritabanı artık A2 uyumlu beyan bekliyor; A1 ve A2 sonuçları doğrudan karşılaştırılamaz. Alıcınızın beklentisine göre güncellemeyi planlayın.

### LEED projesine ürün satmak için EPD şart mı?

Şart değildir ama LEED’in malzeme kredilerinde EPD’si olan ürünler projeye puan kazandırır. Bu nedenle proje ekipleri EPD’li ürünleri tercih eder.

## Kaynaklar

- [Tüzük (AB) 2024/3110 — Yapı Ürünleri Tüzüğü (CPR)](https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2024/3110/oj) — AB Resmi Gazetesi (EUR-Lex)
- [Yapı Malzemeleri Yönetmeliği’nde Değişiklik Yapıldı (RG 20.02.2026, sayı 33174)](https://meslekihizmetler.csb.gov.tr/haberler/yapi-malzemeleri-yonetmeligi-nde-degisiklik-yapildi-303939) — T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı
- [Yapı Malzemeleri Yönetmeliği’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik Yayımlandı](https://www.imo.org.tr/TR,214578/yapi-malzemeleri-yonetmeliginde-degisiklik-yapilmasina-dair-yonetmelik-yayimlandi.html) — TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası
- [EPD Türkiye — ISO 14025 ve EN 15804 uyumlu Türkiye program operatörü](https://epdturkey.org) — EPD Türkiye (program operatörü)
- [ÖKOBAUDAT — Almanya yapı malzemeleri LCA veritabanı](https://www.oekobaudat.de) — Almanya Federal Yapı, Kent ve Mekân Araştırmaları Enstitüsü (BBSR)
- [INIES — Fransa yapı ürünleri çevresel beyan veritabanı](https://www.inies.fr) — INIES
- [ECO Platform — Avrupa yapı ürünleri EPD program operatörleri birliği](https://www.eco-platform.org) — ECO Platform AISBL